BÀI
1: VAI TRÒ VÀ TRIỂN VỌNG CỦA CHĂN NUÔI
I. VAI TRÒ CỦA CHĂN NUÔI
- Cung
cấp nguồn thực phẩm chất lượng cao cho con người:
+ Cung
cấp các loại thực phẩm giàu protein, lipid và các vitamin cần thiết.
+ Các
sản phẩm chủ yếu bao gồm: thịt, trứng, sữa.
- Cung
cấp nguyên liệu cho ngành công nghiệp chế biến và xuất khẩu:
+ Cung
cấp da, lông, sừng, móng cho công nghiệp thuộc da, thời trang, thủ công mỹ nghệ.
+ Cung
cấp nguyên liệu cho sản xuất dược phẩm và vắc-xin.
- Cung
cấp sức kéo phục vụ cho sản xuất và đời sống:
+ Sử
dụng sức kéo của trâu, bò, ngựa để cày bừa, kéo xe, vận chuyển hàng hóa ở các
vùng nông thôn, miền núi.
- Cung
cấp phân bón hữu cơ cho trồng trọt:
+ Phân
của vật nuôi cung cấp các chất dinh dưỡng thiết yếu (đạm, lân, kali hữu cơ)
giúp đất tơi xốp, nâng cao năng suất cây trồng.
II. MỘT SỐ THÀNH TỰU NỔI BẬT CỦA VIỆC ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ CAO TRONG CHĂN NUÔI
1. Thành tựu trong công tác giống vật nuôi
- Công
nghệ cấy truyền phôi:
+ Cho
phép lấy phôi từ bò mẹ có năng suất cao (bò cho phôi) cấy sang những bò cái
khác mang thai hộ (bò nhận phôi).
+ Giúp
nâng nhanh số lượng đàn bò sữa hoặc bò thịt chất lượng cao từ một bò mẹ xuất sắc
(mỗi năm có thể tạo ra hàng chục bê con).
- Công
nghệ thụ tinh nhân tạo:
+ Sử
dụng tinh trùng của con đực giống tốt được bảo quản đông lạnh trong môi trường
nhân tạo để phối giống cho vật nuôi cái.
+ Giúp
giảm số lượng đực giống phải nuôi trực tiếp, tăng nhanh tiến bộ di truyền và hạn
chế lây lan dịch bệnh qua đường sinh dục.
- Ứng
dụng công nghệ gene:
+ Giúp
xác định và phân tách giới tính của phôi theo nhu cầu sản xuất (ví dụ: chọn
phôi cái để nuôi lấy sữa, chọn phôi đực để nuôi lấy thịt).
+ Rút
ngắn thời gian chọn tạo giống, tăng độ chính xác trong công tác chọn giống vật
nuôi.
2. Thành tựu trong nuôi dưỡng, chăm sóc vật nuôi
- Ứng
dụng các công nghệ hiện đại như cảm biến, internet kết nối vạn vật (IoT), công
nghệ thông tin và truyền thông (ICT) để quản lý trang trại thông minh.
- Cơ
giới hóa và tự động hóa đồng bộ các khâu chăm sóc:
+ Công
nghệ cho ăn thông minh: Tự động cân đo và phân phối thức ăn theo đúng nhu cầu
dinh dưỡng của từng giai đoạn phát triển của vật nuôi.
+ Công
nghệ vắt sữa tự động bằng robot: Giúp giảm thiểu nhân công, đảm bảo vệ sinh an
toàn thực phẩm tối đa cho nguồn sữa thu hoạch.
+ Công
nghệ tắm chải tự động cho bò: Giúp bò thư giãn, kích thích tuần hoàn máu, tăng
sản lượng sữa.
+ Công
nghệ thu gom trứng tự động ở các trang trại gà đẻ: Giảm tỷ lệ dập vỡ, đảm bảo
trứng sạch sẽ.
3. Thành tựu trong xử lý chất thải và bảo vệ môi trường trong chăn nuôi
- Công
nghệ Biogas (Khí sinh học):
+ Chất
thải chăn nuôi được phân hủy kỵ khí trong hầm kín nhờ các vi sinh vật, tạo ra
khí sinh học (chủ yếu là methane - CH₄).
+ Giúp
giải quyết triệt để mùi hôi, tiêu diệt mầm bệnh nguy hiểm và tạo ra nguồn năng
lượng sạch.
- Công
nghệ đệm lót sinh học:
+ Sử
dụng các phế phụ phẩm nông nghiệp (như trấu, mùn cưa) trộn với chế phẩm nấm, vi
khuẩn có lợi để làm nền chuồng nuôi.
+ Vi
sinh vật sẽ phân hủy trực tiếp phân, nước tiểu của vật nuôi, khử sạch mùi hôi
và giữ ấm cho chuồng trại.
III. TRIỂN VỌNG CỦA CHĂN NUÔI TRONG BỐI CẢNH CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0
1. Phát triển để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng ngày càng cao của con người
- Nhu
cầu tiêu thụ các sản phẩm chăn nuôi (thịt, trứng, sữa) bình quân đầu người ngày
càng tăng cao.
- Người
tiêu dùng không chỉ cần đủ về số lượng mà đòi hỏi rất cao về chất lượng sạch,
an toàn sinh học và thân thiện với môi trường.
2. Phát triển để đáp ứng nhu cầu xuất khẩu
- Ngành
chăn nuôi dịch chuyển mạnh mẽ theo hướng chuyên nghiệp để xuất khẩu chính ngạch
sang các thị trường lớn như EU, Nhật Bản, Trung Quốc.
- Đòi
hỏi xây dựng các vùng chăn nuôi an toàn dịch bệnh và hệ thống truy xuất nguồn gốc
sản phẩm nghiêm ngặt.
3. Phát triển nhờ ứng dụng khoa học công nghệ
- Ứng
dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data) để dự báo dịch bệnh, quản lý
khẩu phần ăn và tối ưu hóa quy trình chăn nuôi khép kín.
4. Nhà nước có nhiều chính sách hỗ trợ
- Ban
hành các văn bản pháp lý, quy hoạch vùng chăn nuôi tập trung xa khu dân cư.
- Hỗ
trợ vốn vay ưu đãi, giảm thuế đất cho các doanh nghiệp, hợp tác xã đầu tư vào
chăn nuôi công nghệ cao, tuần hoàn.
IV. YÊU CẦU CƠ BẢN ĐỐI VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG CỦA MỘT SỐ NGÀNH NGHỀ PHỔ BIẾN TRONG CHĂN NUÔI
- Có
sức khỏe tốt, chăm chỉ, chịu khó và có trách nhiệm cao trong công việc.
- Có
kiến thức chuyên môn và kỹ năng thực hành cơ bản về chăn nuôi, thú y hoặc chọn
tạo giống.
- Có
khả năng sử dụng, vận hành thành thạo các thiết bị công nghệ cao, phần mềm quản
lý trang trại thông minh.
- Tuân
thủ nghiêm ngặt các quy trình an toàn lao động, an toàn sinh học và có ý thức bảo
vệ môi trường.
- Có tình yêu thương động vật, đam mê học hỏi các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới.